De wet op de continuïteit van de ondernemingen van 31-01-2009 (WCO):Onvoldoende bescherming voor schuldeisers?

Redactie
Debiteurenbewaking
webogo_checkprocedure
www.atradius.be
cashflowbyweb
CCS Credit Management
ISS_2663_00958

De wet betreffende de continuïteit van ondernemingen (WCO) geeft bedrijven in moeilijkheden de mogelijkheid tijdelijk bescherming te krijgen tegen hun schuldeisers. Er wordt hen gedurende een zekere periode opschorting van hun betalingsverplichtingen verleend door de Rechtbank van Koophandel, gevolgd door de homologatie van een reorganisatieplan dat voorziet in een vermindering van de schuldenlast en een afbetalingsschema. Ook is een gehele of gedeeltelijke overdracht van de onderneming mogelijk onder gerechtelijk gezag.

Hoe verloopt de procedure en wat kan een schuldeiser ondernemen?

1. Procedure bij een gerechtelijke reorganisatie met reorganisatieplan ("collectief akkoord"):

De onderneming in moeilijkheden die een gerechtelijke reorganisatie wil bekomen, moet een verzoekschrift indienen bij de Rechtbank van Koophandel. Bij dit verzoek wordt een volledige lijst van de schuldeisers gevoegd met het bedrag van hun vorderingen. De Rechtbank bepaalt de duur van de opschorting (ten hoogste 6 maanden maar verlengbaar tot 12 maanden, in uitzonderlijke gevallen tot 18 maanden) en bepaalt onmiddellijk de zittingsdag waarop het reorganisatieplan zal worden voorgelegd en gestemd.

Probleem is dat de schuldeisers NIET worden opgeroepen om deze zitting bij te wonen en dus eigenlijk geen inspraak hebben. De onderneming in moeilijkheden is weliswaar verplicht om binnen de 14 dagen voor de zittingsdatum het reorganisatieplan neer te leggen. De griffie meldt dit aan de schuldeisers maar het voorgestelde reorganisatieplan zelf wordt NIET aan de schuldeisers meegedeeld.

Zij kunnen dit bij de griffie opvragen of ter griffie inkijken, dit alles binnen de 14 dagen voor de zitting. Op de zittingsdag wordt er gestemd over het reorganisatieplan en bij goedkeuring wordt het gehomologeerd door de Rechtbank van Koophandel. De schuldeisers zijn de facto bijna niet of nooit aanwezig. Zij hebben niet de tijd om het reorganisatieplan te controleren en laten het initiatief aan de onderneming in moeilijkheden en rekenen op de controle van de Rechtbanken.

Uiterlijk 14 dagen na het vonnis van homologatie zal de onderneming in moeilijkheden de schuldeisers inlichten en hen melden welke bedragen zullen terugbetaald worden.

Wat kan een schuldeiser ondernemen?

- De schuldeiser kan overgaan tot dagvaarding indien zijn schuldvordering niet of slechts gedeeltelijk is opgenomen in het verzoek tot opschorting. Zo nodig kan de schuldeiser de voortijdige beëindiging van de opschorting en/of de faillietverklaring van de schuldenaar vorderen.

- Het reorganisatieplan kan door de schuldeiser betwist worden op de zitting van goedkeuring. Ook kan er hoger beroep worden aangetekend tegen het vonnis van homologatie van het reorganisatieplan.

- Indien blijkt dat de schuldeiser niet is opgenomen in het reorganisatieplan, kan hij alsnog de opname vorderen.

- Indien de schuldenaar het reorganisatieplan niet nakomt, kan de schuldeiser de intrekking van het reorganisatieplan vorderen.

2. Procedure bij een gerechtelijke reorganisatie met overdracht onder gerechtelijk gezag:

De Rechtbank van Koophandel kan ook de overdracht van een onderneming in moeilijkheden toestaan in de loop van een procedure van gerechtelijke reorganisatie met reorganisatieplan. Doorgaans wordt met de overname ook de opschorting van de betalingsverplichtingen verleend of wordt de opschorting verlengd.

De door de Rechtbank van Koophandel aangestelde gerechtsmandataris neemt de verschillende aanbiedingen van overname in ontvangst en houdt rekening met de belangen van de schuldeisers. Bij akkoord beveelt de Rechtbank de overdracht volgens het door haar aangenomen ontwerp van overdracht.

De opbrengst van de overdracht wordt pondspondsgewijze verdeeld onder de schuldeisers. De gerechtsmandataris stuurt hen een ontwerp van verdeling ter goedkeuring. De schuldeisers worden voor het overige niet betrokken bij de procedure van overdracht onder gerechtelijk gezag en de procedure van Gerechtelijke Reorganisatie neemt hiermee een einde.

Besluit:

Het is duidelijk dat de rechten van de schuldeisers bij een gerechtelijke reorganisatie in het gedrang komen. Zij worden onvoldoende, onvolledig en laattijdig ingelicht en hebben meestal geen andere keuze dan te aanvaarden wat de onderneming in moeilijkheden voorstelt.

De schuldeisers moeten ook permanent zelf het initiatief nemen en nauwlettend de schuldenaar en zijn plan tot reorganisatie in het oog houden. Zo moeten zij zelf het reorganisatieplan opvragen of ter griffie inkijken en ter zitting kosten maken om hun vordering te doen opnemen en/of de voorstellen te betwisten, dit alles onder de permanente dreiging van het failliet van de onderneming in moeilijkheden.

De schuldeisers worden de facto gegijzeld en kunnen weinig of niets inbrengen. De onderneming in moeilijkheden leidt de dans en de schuldeisers moeten volgen. Waar vroeger de gefailleerde geslachtofferd werd, is het nu de schuldeiser die lijdzaam moet ondergaan hoe zijn vordering tenietgaat en de schuldenaar via allerlei constructies opnieuw kan floreren.

De ondernemingen in moeilijkheden hebben inderdaad de vrije hand om hun schuldeisers van zich af te schudden en sterfhuisconstructies kunnen worden opgezet dankzij deze wetgeving onder het toeziend oog van de Rechtbank. Kan men hier spreken van een criminogene wetgeving?

Algemeen wordt dan ook aanvaard dat een wetswijziging noodzakelijk is om het evenwicht ter herstellen tussen de rechten van het bedrijf in moeilijkheden enerzijds en haar schuldeisers anderzijds. Zo kunnen misbruiken worden uitgesloten en blijft de mogelijkheid behouden tot doorstart voor bedrijven te goeder trouw.

Auteur: Checkprocedure

Webdesign Desk02