Geert Noels (Econopolis):“Het kan interessanter zijn om je huis goedte isoleren dan om geld op je spaarrekeningte laten staan”

Redactie
Economie & Budget
Noels Geert-3
Noels Geert-4
Noels Geert-5
Noels Geert-8
Geert Noel - Paul DHoore

Geert Noels (°1967) is een van de meest geciteerde experts in de Vlaamse media. Het brede publiek leerde hem kennen als de hoofdeconoom van de Brusselse vermogensbeheerder Petercam. Hij bezorgde het relatief kleine beurshuis in de media een zichtbaarheid en aanwezigheid die veel groter was dan die van de meeste grote Belgische banken. De financiële crisis van 2008 liet ook zijn sporen na in de resultatenrekening van Petercam. De winst daalde met 65 %. De bekendmaking van de cijfers ging gepaard met een nog veel verrassender mededeling: Geert Noels verliet Petercam en richtte samen met Geert Wellens een nieuw bedrijf op. De naam – Econopolis – is geïnspireerd op zijn succesrijke boek 'Econoshock'. Econopolis huist in Borgerhout, in een gebouw dat voor het grootste deel is ingenomen door Ernst & Young. Welke weg heeft Econopolis inmiddels afgelegd?

Geert Noels: "We zijn vertrokken van een leeg blad. In eerste instantie kon ik natuurlijk mijn financieel-economische kennis aanbieden. Maar het was vanaf het begin ook de bedoeling om actief te worden in vermogensadvies, vermogensbeheer en zakenbankieren. Daarvoor heb je een vergunning nodig van de toezichthouder, de toenmalige CBFA (nu FSMA). Dat nam een jaar in beslag. In juli 2010 was het zo ver. De eerste klanten kwamen druppelsgewijs binnen. Inmiddels hebben we 1,5 miljard euro in vermogensadvies en –beheer. We hebben onlangs onze twintigste werknemer aangeworven."

Hoeveel geld moet ik op zak hebben om in aanmerking te komen als klant voor vermogensbeheer?

Geert Noels: " "Het bedrag is niet doorslaggevend. 'Attitude' is veel belangrijker. Een werknemer die erin slaagt op het einde van de maand nog wat spaargeld opzij te zetten, kan hier toch onmogelijk een advies op maat krijgen? Dat is niet rendabel. Die mensen kunnen alvast instappen in een van onze twee beleggingsfondsen, EconoFuture en EconoNext. En dat kan dan verder groeien. Zo gaat het ook met Econopolis. Wij hebben nooit het idee gehad een multinational op te richten. Maar we hebben inmiddels ook klanten in het buitenland. Eventueel gaan we dus ook kantoren openen in het buitenland."

In Zwitserland?!

Geert Noels: "Dat zou kunnen. Maar dan wel voor on shore klanten, niet voor off shore. Alles verloopt bij ons altijd strikt volgens het boekje, in alle transparantie."

"Als de Grieken de euro verlaten, gaat dat ons natuurlijk geld kosten. Maar Griekenland ín de euro houden, kost ons wellicht nog meer."

Laten we eens de grote vragen van het moment op tafel leggen: hoe lang bestaat de euro nog?

Geert Noels: "De euro zal nog lang bestaan. Maar niet in zijn huidige vorm. De mogelijkheid bestaat dat de Grieken zelf beslissen om er uit te stappen, omdat de bevolking of de regering niet bereid zijn de opgelegde besparingen uit te voeren. Als de Grieken de euro verlaten, gaat dat ons natuurlijk geld kosten. Maar Griekenland ín de euro houden, kost ons wellicht nog meer."

Dan kunnen we Griekenland er beter uit zetten?!

Geert Noels: "Dat hadden we al moeten doen. Maar blijkbaar willen de politici die conclusie niet trekken. Dat is natuurlijk heel anders voor een ondernemer. Die moet soms zeggen "Ik was fout" en dan van richting veranderen om weer voort te kunnen. De Europese politici blijven maar doorgaan in dezelfde richting, in de hoop dat het probleem uiteindelijk vanzelf opgelost raakt. Dat gebeurt natuurlijk niet. Griekenland kan wel geassocieerd blijven met de euro. Je zou bijvoorbeeld een Greuro kunnen lanceren. Maar je mag de munt ook gewoon weer drachme noemen. Die munt zou meteen enkele tientallen procenten devalueren en dan een soort vaste wisselkoers hebben ten opzichte van de euro."

Na de Greuro zou dan snel de Speuro volgen? Want ook Spanje zou zo'n devaluatie goed kunnen gebruiken. En misschien gaat ook Italië er dan uit?

Geert Noels: "Italië is toch iets anders. Daar vormt de overheid geen probleem. Maar de Griekse overheid en de Spaanse spaarbanken zijn corrupte systemen. Waarom zouden die niet failliet mogen gaan? Waarom zouden wij corrupte systemen moeten steunen? België is er in de jaren tachtig ook maar bovenop geraakt dankzij de devaluatie van de Belgische frank. De Italiaanse lire werd destijds om de zoveel jaar gedevalueerd. Je wist toen gewoon dat het zou gebeuren. En dat was geen probleem. Je hield er rekening mee. Toch hingen die munten toen ook al aan mekaar binnen de ecu. En dat systeem werkte. Misschien moeten we daar weer naartoe: een muntsysteem met vaste wisselkoersen, waarbij die vaste wisselkoers na verloop van tijd aangepast kan worden als het economisch nodig is."

Een andere veel geciteerde expert, professor Paul De Grauwe, verdedigt een heel andere oplossing. De Europese Centrale Bank is de enige instelling die euro's kan drukken. Volgens De Grauwe zou de ECB onbeperkt euro's moeten uitgeven en die goedkoop ter beschikking moeten stellen van de eurolanden die geld nodig hebben. Probleem opgelost.

Geert Noels: "Alsof dat niets zou kosten. Wellicht veroorzaakt zo'n ingreep hyperinflatie. Misschien niet meteen, maar pas op termijn. Hyperinflatie is een aanslag op de koopkracht. Je geld is ineens veel minder waard. Is het dat wat wij willen?"

Misschien is dat de solidariteit die we moeten opbrengen voor het behoud van de euro?

Geert Noels: "Maar dat is toch geen solidariteit! Binnen elk systeem is een zekere solidariteit nodig. Maar je moet ook zorgen dat alles min of meer in evenwicht is. Onevenwichten in stand proberen te houden, heeft niets te maken met solidariteit. Op Sicilië zijn er meer boswachters dan in heel Canada. Is dat normaal? Moeten we dergelijke onevenwichten behouden? Dat kan niet."

"Het is een Belgische ziekte om te proberen mensen op te sluiten in een hokje."

Is dat de reden waarom sommigen uw verklaringen afwijzen als die "van een rechtse econoom"?

"Geert Noels: "Ik denk niet dat ik een rechtse econoom ben. Ik vind solidariteit zeker belangrijk. Maar ook legitimiteit en verantwoordelijkheid. 'Veiligheid' is zogenaamd een 'rechts' thema. Maar als de veiligheid in het gedrang komt, worden de zwakkeren daardoor het meest getroffen. Eigenlijk zouden linkse politici zich dus het meest moeten inzetten voor veiligheid. Het is een Belgische ziekte om te proberen mensen op te sluiten in een hokje. Links of rechts. Wellicht hebben sommigen er problemen mee dat ik niet in een hokje pas."

Hoe zie je Dexia aflopen?

Geert Noels: "Dat weet ik niet. Er zijn maar een paar mensen die echt zicht hebben op de problemen van de restholding. 't Is niet omdat het nu een tijdje rustig is geweest rond Dexia dat het probleem vanzelf verdwijnt. Er zal toch nog veel moeten gebeuren. Rond de lekkende kerncentrale van Tsjernobyl heeft men ook een sarcofaag moeten bouwen."

België staat borg voor 60 miljard euro voor de financiering van Dexia. Als het fout loopt, dreigt België dat bedrag te verliezen. Wat moeten we doen?

Geert Noels: "Misschien moeten we de afspraken daarover met Frankrijk heronderhandelen. We moeten in elk geval de verschillende mogelijke scenario's bekijken. Gaan we alle Belgische belastinggeld beschikbaar stellen voor het probleem-Dexia?

Terwijl er nog andere grote problemen op ons af komen, zoals de kosten van de vergrijzing. Vijf jaar geleden heeft de regering beslist dat er nu een overschot van 1,5 à 2 % moest zijn om de kosten van de veroudering van de bevolking op te vangen. Die 50 miljard euro overschot zouden we daarvoor opzij zetten. In de plaats van een overschot van 1,5 à 2 % is er dit jaar een tekort van 2,8 %. Het plan klopt allang niet meer. Maar niemand in de politiek kijkt blijkbaar nog vooruit."

Politici kijken niet verder dan de eerstvolgende verkiezing?

Geert Noels: "Ze kijken zelfs zo ver niet. Als de regering er dit jaar in slaagt om het tekort te beperken tot 2,8 % is het blijkbaar al lang goed. Volgend jaar zien we dan wel weer. Maar we zijn al heel ver afgeweken van de route die vijf jaar geleden is uitgestippeld. En de problemen verdwijnen niet vanzelf."

Geef jij ook adviezen aan politieke partijen of politici?

Geert Noels: "Neen. Ze vragen er niet naar. We hebben destijds wel wat advies gegeven rond de problemen van Dexia en KBC. Maar dat hebben we voor 99 % gratis gedaan."

De rente is al een hele tijd erg laag en dat kan nog wel een tijdje zo blijven. Wat moet een spaarder of belegger in zo'n situatie doen?

Geert Noels: "Er bestaat geen antwoord dat voor iedereen geldig is. Veel hangt af van je persoonlijke situatie. Het gaat ook niet alleen om het rendement op je spaargeld, maar om je hele financiële situatie. Het kan interessanter zijn om je huis goed te isoleren dan om geld op je spaarrekening te laten staan. Je kan ervoor opteren om in een kleiner huis te gaan wonen. Je kan heel veel zelf doen."

"Er gaan drama's gebeuren"

Als ik kijk naar jullie beleggingsfonds EconoFuture, dan moet ik niet op de beurs zijn. In het laatste kwartaalrapport staat dat het fonds op 31 maart geen aandelen in portefeuille had.

Geert Noels: "EconoFuture mag tot 50 % beleggen in aandelen. Op 31 maart hadden we inderdaad geen enkel aandeel in portefeuille. Recent hebben we wat winst genomen op obligaties en hebben we 5 % van het fonds belegd in aandelen. In 2011 haalde EconoFuture een rendement van 1 %. Dit jaar zitten we al aan 5 %. Je ziet de waarde van het fonds zachtjes en geleidelijk stijgen, met de stabiliteit van een spaarboekje."

Kan ik mijn centen dan niet beter gewoon op een spaarboekje laten staan?

Geert Noels: "Ook een spaarboekje is niet zonder risico."

De overheid biedt toch een garantie tot 100.000 euro per klant per bank.

Geert Noels: "We zullen nog wel zien wat ze allemaal kunnen garanderen."

Over garanties gesproken: veel mensen hebben een levensverzekering of een pensioenspaarverzekering die een gewaarborgd rendement biedt van pakweg 3,50 à 4,50 %. Dat zijn rendementen die vandaag niet meer gehaald kunnen worden met een veilige belegging in staatsleningen van gezonde landen. Wat zie je daar gebeuren?

Geert Noels: "In Nederland spreken veel pensioenfondsen al over 'korten'. Ze maken hun klanten duidelijk dat ze niet het volledige pensioen zullen krijgen waarop ze hadden gerekend. Het zal iets minder zijn. Bij ons mag je ook zo iets verwachten. Verzekeringsmaatschappijen zullen wellicht die 'gewaarborgde' rendementen moeten heronderhandelen met hun klanten. Als je eist dat ze hun garanties nakomen, raken ze zelf in de problemen. Het is dus beter dat je hernegotieert en dat mensen genoegen nemen met een lager rendement."

Dat ziet er niet fraai uit. De eerste pijler, het wettelijk pensioen, zal op de huidige manier niet meer gefinancierd kunnen worden. En nu kom jij zeggen dat de mensen ook al niet meer zeker kunnen zijn van hun groepsverzekering of hun pensioenspaarverzekering.

Geert Noels: "Het wettelijk pensioen van de huidige generatie gepensioneerden wordt betaald door de huidige werkende bevolking. De groep gepensioneerden zal in de toekomst almaar groter worden en de groep werkenden wordt kleiner. Iedereen weet dat je op die manier in de toekomst de pensioenen niet meer kan betalen. Maar de politici doen niets. Er gaan drama's gebeuren. Dat is schuldig verzuim van de huidige generatie politici. Ook de groepsverzekeringen, de pensioenfondsen en de levensverzekeringen zullen hun garanties niet waar kunnen maken. Maar dat is zo in heel de wereld. Je zal dus niet voor 100 % krijgen wat je beloofd was. Maar dat wil niet zeggen dat het 0 % zal zijn. Het betekent wel dat een deel van de verplichtingen ingeslikt zullen worden."

Om af te ronden, iets helemaal anders: wordt prins Filip in 2013 Koning Filip?

Geert Noels: "Ik weet het niet."

Je zou het toch kunnen weten. Je heb contacten met prins Filip.

Geert Noels: "Ik weet het niet. Er zijn maar enkele mensen die dat weten. Ik kan alleen zeggen: hij zou dat goed doen."

Bedankt voor dit gesprek.

Interview: Paul D'Hoore
Foto's: Wilfried Deferme

Webdesign Desk02